Կառավարությունը վերաբաշխում է միլիարդավոր դրամներ՝ առողջապահության ֆինանսավորման հարցը փակելու համար

ՀՀ կառավարությունը երեկվա նիստում հաստատել է մի նախագիծ, որի համաձայն պետական բյուջեի 2.9 միլիարդ դրամը վերաբաշխվում է՝ նպատակ ունենալով մինչև ընտրություններ ֆինանսավորման հարցը լուծելու համար։ Այս որոշումը, որը կայացվում է առանց հրապարակային քննարկման, բացահայտում է պետական համակարգի ներսում առկա տարաձայնությունները և առաջացնում է լուրջ հարցեր ֆինանսական կայունության և համընդհանուր առողջապահական ապահովագրության (ԱՀԱ) ապագայի վերաբերյալ։

Համաձայն կառավարության որոշման՝ 2026 թվականի պետական բյուջեի շրջանակում առողջապահության նախարարությանը կտրամադրվի լրացուցիչ ֆինանսավորում՝ 2.5 միլիարդ դրամ, որը կառավարության պահուստային ֆոնդից է վերցվելու։ Այս քայլը, ըստ պաշտոնական հիմնավորման, պայմանավորված է առողջապահական ծառայությունների ծավալների գերակատարումներով և համընդհանուր ապահովագրության ներդրման փուլում առաջացած պարտավորություններով։

Սակայն այս վերաբաշխմանը նախապես հակադրություն էր արտահայտել ֆինանսների նախարարությունը՝ նշելով, որ նախագծին կից հիմնավորումներում բացակայում են պահանջվող գումարների հաշվարկները և դրանց հիմքում դրված մեթոդաբանությունը։ Ֆինանսական գերատեսչությունը պահանջել էր ներկայացնել համապատասխան վերլուծություններ՝ հասկանալու համար, թե ինչ տրամաբանությամբ են ձևավորվել լրացուցիչ ֆինանսավորման պահանջվող չափերը։

Ավելի մանրամասն՝ ֆինանսների նախարարությունը նաև նշել էր, որ համընդհանուր ապահովագրության ծրագրից նախատեսվող ծախսերի կրճատումները կարող են հանգեցնել համակարգում արդեն իսկ կուտակված զգալի պարտավորությունների աճի։ Նրանց հաշվարկներով՝ ԱՀԱ-ի գծով պարտավորությունները կազմում են 31.7 մլրդ դրամ, մինչդեռ 2026 թվականի պետական բյուջեի եռամսյակային պլանը՝ 35.4 մլրդ դրամ։

Այսպիսով, կառավարությունը, չնայած ֆինանսների նախարարության դիտարկումներին, որոնք նաև զգուշացնում էին բյուջետային կարգապահության հնարավոր խախտումների մասին, ընդունեց նախագիծը՝ հիմնական ֆինանսավորումը ապահովելով պահուստային ֆոնդից։

Հատկանշական է նաև այս որոշման ժամանակային համընկնումը։ Փոփոխությունների մեծ մասը վերաբերում է տարվա առաջին և երկրորդ եռամսյակներին՝ առաջնային բուժօգնության, շտապ օգնության, սրտի վիրահատությունների, ուռուցքաբանական բուժման, հոգեկան առողջության և սոցիալապես անապահով խմբերի բժշկական ծառայությունների ծրագրերում։ Սա մեկնաբանվում է որպես փորձ՝ մինչև հունիսի 7-ին սպասվող ընտրական փուլը առողջապահական համակարգում ֆինանսական լարվածություն չթողնելու համար։

Այսպիսով, կառավարությունը փաստացի փորձում է ապահովել, որ տարվա առաջին կեսին բժշկական ծառայությունների ֆինանսավորման հետ կապված խնդիրներ չառաջանան, իսկ համակարգում կուտակվող հնարավոր նոր պարտավորությունների հարցը փաստացի տեղափոխվում է տարվա երկրորդ կես։ Մասնագետները կանխատեսում են, որ հունիսից հետո ապահովագրության համակարգը կարող է կանգնել լուրջ ֆինանսական խնդիրների առաջ։